Naslag · Warmtenet
Warmtenet en stadsverwarming: hoe het tarief werkt
Krijg je stadsverwarming aangeboden, of zit je er al op? Deze pagina legt uit hoe de aansluiting werkt, hoe het tarief tot stand komt, en wat je nog wel zelf kunt doen nu je niet van leverancier kunt wisselen.
Onderhouden door de redactie van ThuisBesparen.nl. Laatst herzien in augustus 2026.
Het korte antwoord
Bij een warmtenet, ook stadsverwarming genoemd, wordt warm water centraal opgewekt en via een leidingnet naar woningen gebracht. Een afleverset in je meterkast draagt de warmte over aan je verwarmingssysteem en je warm tapwater. Je hebt geen cv-ketel en meestal geen gasaansluiting meer, en je kunt niet van warmteleverancier wisselen, want het net in jouw wijk is van één partij. Omdat er zo geen concurrentie is, stelt de ACM elk jaar een maximumtarief vast waarboven een warmteleverancier niet mag gaan.
Hoe een warmtenet werkt
Drie schakels: een bron die warmte opwekt, een leidingnet dat het transporteert, en een afleverset die het aan jouw woning overdraagt.
De warmte komt van een centrale bron, zoals een afvalverbrander, een industriële restwarmtebron of een geothermiebron, en reist via geïsoleerde leidingen naar de wijk. In je meterkast zet een afleverset die warmte om naar je eigen verwarmingssysteem en je warm tapwater, ongeveer zoals een cv-ketel dat nu doet, alleen zonder de verbranding in huis. Je hebt daardoor geen cv-ketel en meestal geen gasaansluiting meer nodig.
Het praktische verschil met een individuele installatie: je koopt geen apparaat en onderhoudt geen ketel, maar je koopt ook geen vrijheid. Er is één net in jouw wijk en dus één leverancier, in plaats van een markt waarin je kunt vergelijken.
De afleverset: het apparaat dat bij jou de plaats van de ketel inneemt
Waar een woning met gas een cv-ketel heeft, hangt bij een warmtenet een afleverset in de meterkast of de berging. Die set is een warmtewisselaar met een regeling en een warmtemeter: hij haalt warmte uit het net, geeft die over aan het water in je eigen radiatoren of vloerverwarming, verzorgt je warm tapwater, en meet in gigajoule hoeveel warmte je hebt afgenomen. Dat laatste is de meter waarop je wordt afgerekend, dus het is de moeite waard om te weten waar hij hangt en hoe je hem afleest. Anders dan een cv-ketel is de afleverset in de regel eigendom van je warmteleverancier, en dan is onderhoud en vervanging ook zijn taak, verrekend in de vaste kosten die je toch al betaalt. Bij sommige projecten is de set eigendom van de woningeigenaar of de VvE, en dan ligt het onderhoud daar. Dat onderscheid bepaalt wie je belt bij een storing en wie de rekening krijgt, dus zoek het op in je leveringsovereenkomst voordat er iets stukgaat, niet erna. Een set die te warm aanvoert of slecht is ingeregeld kost je gigajoules zonder dat je het merkt: vraag bij een onderhoudsbeurt expliciet naar de ingestelde aanvoertemperatuur.
Wat je betaalt
De warmterekening kent dezelfde opbouw als een energierekening: vaste kosten plus een variabel tarief, hier per gigajoule (GJ) in plaats van per kubieke meter gas.
Je warmterekening kent twee gereguleerde bovengrenzen: één op het variabele tarief per gigajoule, en één op de vaste jaarkosten inclusief het meettarief. De ACM stelt ze allebei per jaar vooraf vast en publiceert ze in één besluit: controleer de actuele maximumtarieven bij ACM.
Dit zijn plafondbedragen, geen verplichte prijs. Je eigen leverancier mag er onder gaan zitten en sommige doen dat, dus het bedrag dat voor jou telt staat op je eigen contract en niet in een ACM-besluit. Gebruik het maximum om te toetsen of je leverancier binnen de lijnen blijft, niet om je jaarkosten mee te ramen. Omdat beide grenzen elk jaar opnieuw worden bepaald, reken je bij een meerjarige som op wijziging in plaats van op een vast getal.
Hoe het maximumtarief tot stand komt
Het principe achter het plafond, en waarom het net zo gevoelig is voor de gasprijs als een gasrekening zelf.
Niet meer dan anders: de gasreferentie
Het uitgangspunt is dat een warmteklant niet slechter af mag zijn dan iemand met een eigen gasketel. De ACM baseert het maximumtarief op dit moment daarom op de gemiddelde kosten van gasverwarming, niet op wat het warmtebedrijf werkelijk uitgeeft. Die koppeling is onderwerp van de Wet collectieve warmte, dus lees hem als de methode van nu en niet als een vast gegeven.De ACM stelt het maximum jaarlijks vooraf vast
Het variabele tarief per gigajoule en de vaste jaarkosten worden voor elk jaar opnieuw bepaald, op basis van wat gasverwarming kost. Dat maakt je warmtetarief net zo gevoelig voor de gasmarkt als een gasrekening zelf, terwijl er geen gas door je leidingen stroomt.Een maximum is geen tarief
De ACM stelt een plafond vast, geen verplicht bedrag. Je eigen warmteleverancier kan minder rekenen dan het maximum, en sommige doen dat ook. Controleer dus altijd wat er werkelijk op je contract staat.
Wat er verandert met de Wet collectieve warmte
De Wet collectieve warmte (Wcw) vervangt op termijn de koppeling aan de gasprijs door tarieven die meer op de werkelijke kosten van het warmtenet zijn gebaseerd. Dat gebeurt gefaseerd en is uitdrukkelijk voorwaardelijk: de eerste fase corrigeert de huidige rekenmethode op een paar punten, en kostengebaseerde tarieven volgen pas na een apart besluit van de Tweede Kamer. Voor het ene net kan de overgang het tarief verhogen, voor het andere verlagen. Wie nu al beweert te weten welke kant het bij jouw net op gaat, weet dat niet, en wij ook niet.
De stand van de invoering, inclusief wanneer de eerste fase ingaat: controleer de actuele stand bij ACM.
Wat je zelf nog kunt doen
Je kunt niet van leverancier wisselen, maar wel van verbruik. Deze drie knoppen werken op een warmtenet net zo goed als bij een gasketel.
Isoleren
Je betaalt per gigajoule, dus elke joule die de woning niet nodig heeft, is winst. Isoleren werkt op een warmtenet net zo goed als bij een gasketel, en het is de enige knop waar je zelf aan draait als leverancierskeuze wegvalt.
Lees verderVentileren zonder warmteverlies
Een goed geïsoleerde woning heeft goede ventilatie nodig om vochtproblemen te voorkomen; een warmteterugwinsysteem voorkomt dat die ventilatie je stookkosten weer opeet.
Lees verderWaterzijdig inregelen en de stooklijn
Ook op een warmtenet regelt de afleverset de aanvoertemperatuur naar je radiatoren of vloerverwarming. Een goed ingeregelde installatie op een lagere temperatuur betaalt zich hier net zo uit.
Lees verder
Zonnepanelen raken je warmterekening niet, want ze wekken stroom op en geen warmte, maar ze verlagen wel je stroompost. Zie zonnepanelen als je die twee posten samen wilt bekijken.
Aansluiten en de subsidie
De ISDE kent een categorie voor de aansluiting op een warmtenet voor woningeigenaren. Tot wanneer je die kunt aanvragen: controleer de actuele termijnen bij RVO. De voorwaarden zijn specifiek: de woning moet volledig gasloos worden en beschikken over een voorziening voor elektrisch koken. Zoek het geldende subsidiebedrag en die voorwaarden op terwijl je de aansluiting nog afweegt, en vergelijk de bredere regeling op ISDE: zo werkt de regeling.
Problemen met de warmterekening
Kun je je warmterekening niet betalen, dan gelden in grote lijnen dezelfde rechten als bij een gewone energierekening: eerst herinneringen, dan de mogelijkheid van een betalingsregeling en schuldhulpverlening, voordat een leverancier mag afsluiten. Zie betalingsproblemen met de energierekening voor de volledige procedure en de route naar hulp.
Veelgestelde vragen
Kan ik van warmteleverancier wisselen?
Nee. Het warmtenet in jouw wijk is aangelegd en wordt beheerd door één partij, dus er is geen markt om tussen te wisselen zoals bij stroom of gas. Dat is precies de reden dat de ACM een maximumtarief vaststelt: het moet consumenten beschermen tegen een positie zonder concurrentie.
Hoe wordt het warmtetarief bepaald?
De ACM baseert het maximumtarief op het niet-meer-dan-anders-principe: de gemiddelde kosten van een huishouden met een gasgestookte cv-ketel, inclusief onderhoud en de gasprijs zelf. Dat maximum wordt jaarlijks vooraf vastgesteld voor het jaar erna. Het is een plafond en geen tarief, dus wat jij betaalt staat in je eigen contract.
Wat is een gigajoule in kubieke meters gas?
Een gigajoule (GJ) is de eenheid waarin warmteverbruik wordt gefactureerd, zoals gas in kubieke meters gaat. De omrekening werkt zo: een kubieke meter aardgas bevat ongeveer 31,65 megajoule aan energie, dus een gigajoule komt overeen met de energie-inhoud van ruwweg 32 m³ gas. Dat is nog niet het antwoord dat je zoekt, want een cv-ketel zet die inhoud niet volledig om in warmte in huis. Reken je met een ketelrendement van 90%, dan levert 1 m³ gas ongeveer 28,5 MJ nuttige warmte, en heb je ongeveer 35 m³ gas nodig voor één gigajoule warmte uit je warmtenet. Dat rendement is de aanname waar alles op draait, dus noem hem er altijd bij als je de twee vergelijkt.
Wie onderhoudt de afleverset, en wie betaalt een vervanging?
Bij de meeste warmtenetten is de afleverset eigendom van de warmteleverancier, en dan zijn onderhoud, storingen en vervanging zijn verantwoordelijkheid, verrekend in de vaste kosten die je al betaalt. Bij sommige projecten is de set eigendom van de woningeigenaar of de VvE, en dan komt dat werk voor jouw rekening. Welke van de twee bij jou geldt, staat in je leveringsovereenkomst; zoek het op voordat er een storing is, want tijdens een koude week wil je niet uitzoeken wie je moet bellen.
Loont isoleren op stadsverwarming?
Ja, net zo goed als bij een gasketel. Je betaalt per gigajoule, en minder warmteverlies door de schil betekent direct minder verbruik. Op een warmtenet is dit bovendien de enige knop die je zelf hebt, omdat je niet van leverancier kunt wisselen.
Krijg ik subsidie voor een warmtenetaansluiting?
Ja, de ISDE kent een categorie voor de aansluiting op een warmtenet voor woningeigenaren, onder voorwaarden waaronder een volledig gasloze woning en een voorziening voor elektrisch koken. Bekijk de actuele voorwaarden en het bedrag bij RVO voordat je rekent.
Wat verandert er met de Wet collectieve warmte?
De Wcw vervangt op termijn de koppeling aan de gasprijs door tarieven die meer op de werkelijke kosten van het warmtenet zijn gebaseerd. Dat gebeurt gefaseerd; de eerste fase corrigeert de huidige rekenmethode op een paar punten, kostengebaseerde tarieven volgen pas na een apart besluit. Voor sommige netten kan dat het tarief verhogen, voor andere verlagen: wie nu al beweert te weten welke kant het bij jou op gaat, weet dat niet.
Kan ik van het warmtenet af?
Technisch is dat zelden eenvoudig en vaak duur, omdat de aansluiting en de afleverset onderdeel zijn van de woning. Dit is geen keuze die je licht maakt; vraag bij twijfel eerst na bij je warmteleverancier wat loskoppelen in jouw situatie kost en vergt.
Verder lezen
Woningisolatie
De enige knop die je op een warmtenet zelf hebt: minder warmteverlies betekent direct minder verbruik.
Lees verderVentilatie in huis
Nodig zodra je beter isoleert, ook op een warmtenet.
Lees verderBetalingsproblemen met de energierekening
Ook een warmterekening is een energierekening; dezelfde rechten en routes gelden.
Lees verder
Bronnen
- ConsuWijzer (ACM)Hoe stelt de ACM de warmtetarieven vast?
- ACMACM stelt maximale warmtetarieven 2026 vast
- ACMDe Wet collectieve warmte (Wcw)
- RVOISDE: aansluiting op een warmtenet voor woningeigenaren
- ConsuWijzer (ACM)De warmterekening en betalingsproblemen
Onderhouden door de redactie van ThuisBesparen.nl. Bedragen en regelingen zijn tijdsgebonden. Het bronregister is in zijn geheel voor het laatst doorgelopen op 23 mei 2026. De bronnen op deze pagina zijn op 30 augustus 2026 toegevoegd en zijn dus nog niet in een veegbeurt meegenomen. Controleer de actuele voorwaarden altijd bij de bron voordat je beslist.
Zo controleren wij onze cijfers, en wat we doen als een bron niet te openen is
Op een warmtenet is isoleren de knop waar je zelf aan draait
Je kunt niet van leverancier wisselen, maar wel van verbruik. Zie welke maatregel bij je woning past.