Woning kopen: zo schat je de energiekosten en het verduurzamen vooraf in

Het label is het enige document dat bij elke verkoop hoort en het is een bruikbare eerste schatting van de schil. Het is een oordeel over het gebouw op basis van een rekenmethode, niet over het verbruik van de bewoners, en de aanbevelingen erop zijn een lijst zonder volgorde.

Vloer, spouw en glas zijn het makkelijkst en het goedkoopst in een leeg huis, en ze verlagen de warmtevraag waar elke latere keuze op rekent. Dit is de klus die je tussen overdracht en verhuizing plant, niet de klus die je later nog wel eens doet.

Of een warmtepomp in dit huis past, hangt aan de schil na het isoleren en aan de afgifte die er ligt. De leeftijd van de ketel bepaalt hoeveel tijd je hebt om dat te bepalen: een oude ketel maakt de vraag urgent, een recente geeft je jaren.

Extra hypotheekruimte, de ISDE en de Energiebespaarlening bestaan naast elkaar en hebben elk eigen voorwaarden. De hypotheekruimte regel je bij de aankoop en niet erna, dus dit hoort in de fase van het bod en niet in die van de verhuisdozen.

Begin niet bij een maatregel maar bij een inspectie: in een jaren 70-rijtjeshuis bepaalt wat er al in de spouw, onder de vloer en boven het plafond zit welke maatregel nog iets toevoegt. Pak daarna de schil aan, te beginnen bij wat je niet ziet: de spouw, de vloer of de bodem van de kruipruimte, en boven je hoofd de zoldervloer bij een onverwarmde zolder of het dakvlak zelf zodra die zolder een kamer is. In een tussenwoning grenzen de zijmuren aan verwarmde buren, waardoor je warmte vooral kwijtraakt via het dak, de begane grondvloer en de voor- en achtergevel; woon je in een hoekwoning, dan komt daar een zijgevel bij die wel aan buitenlucht grenst, en die schuift naar voren in de rangorde. Bekijk het glas pas daarna, en vergelijk dan met het dubbel glas dat er al in zit en niet met enkel glas. Stem als laatste de verwarming af op de lagere warmtevraag die je dan hebt. Houd daarbij vast dat het label het gevolg is van een warmere woning en niet het doel, en ventileer mee met alles wat je dichtmaakt.

Zoek eerst uit welke delen van je woning privé zijn en welke gemeenschappelijk, want die scheiding bepaalt wat je alleen mag beslissen en wat via de vereniging van eigenaars loopt. Dat staat in de splitsingsakte en in het reglement waar die akte naar verwijst; het bestuur of de beheerder kan je die stukken geven. Doe daarna meteen wat binnen je eigen voordeur valt: bewust ventileren, je radiatoren en je thermostaat beter gebruiken op de manier die past bij het verwarmingssysteem dat in het gebouw ligt, kieren bij je eigen voordeur dichten en, waar de akte dat toelaat, een buitenmuur aan de binnenzijde isoleren. Breng de maatregelen aan de schil van het gebouw parallel daaraan in de meerjarenonderhoudsplanning, want isolatie is veel goedkoper als ze meelift met onderhoud dat er toch al aankwam. Zonnepanelen op een gemeenschappelijk dak en een collectieve warmteoplossing zijn besluiten van de vergadering, en die beginnen bij de staat van het dak en de elektrische situatie van het gebouw.

Stel eerst vast welke status je pand precies heeft, want een rijksmonument, een gemeentelijk monument en een pand dat zelf geen monument is maar binnen een beschermd stadsgezicht valt, zijn drie regimes met verschillende gevolgen voor de buitenkant. Dat bevestig je bij je gemeente, en niet bij de aannemer die je offerte schrijft. Begin daarna met de maatregelen die vanaf de straat niet te zien zijn: bodem- en vloerisolatie, isolatie van de zoldervloer, en zorgvuldige kierdichting met een ventilatieplan erbij. Ga pas daarna naar de ramen, waar een achterzetraam het historische glas en de profilering intact laat en meestal zonder sporen kan worden verwijderd. Isolatie van een massieve historische gevel is een vochtvraagstuk voor een specialist, en de verwarming is het sluitstuk: die kies je pas als de warmtevraag daadwerkelijk omlaag is.

Beslis niet dezelfde dag over het toestel, maar eerst over de richting. Vraag de monteur wat er precies stuk is en of een reparatie de rest van het stookseizoen overbrugt, want een overbrugde week geeft je de keuze terug. Bepaal daarna of je woning en je afgiftesysteem een hybride of volledig elektrische warmtepomp aankunnen; kan dat niet, dan is een nieuwe ketel nu en isoleren daarna een verdedigbare keuze en geen falen. Controleer de subsidievoorwaarden voordat je opdracht geeft, want een installatie die al is uitgevoerd, laat zich niet meer aanpassen aan de regeling. Kies je een ketel, laat die dan uitrekenen op het huis dat je na het isoleren hebt, niet op het huis van vandaag.