Begrippen over geld, subsidie en regelgeving

Alle begrippen op deze pagina

ISDEInvesteringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing

De ISDE (Investeringssubsidie Duurzame Energie en Energiebesparing) is de landelijke subsidieregeling waarmee particuliere woningeigenaren achteraf een deel van de kosten terugkrijgen van een warmtepomp, zonneboiler, isolatiemaatregel of aansluiting op een warmtenet, uitgevoerd door RVO.

De ISDE rekent per maatregel en per apparaat: bij een warmtepomp of zonneboiler hangt het bedrag af van het toestel dat je laat plaatsen, herkenbaar aan de meldcode waarmee het op de apparatenlijst van RVO staat, en voor isolatie gelden eigen voorwaarden over het type maatregel en de geïsoleerde oppervlakte. Je vraagt de subsidie zelf aan bij RVO met DigiD, na installatie en betaling en binnen de termijn die voor dat subsidiejaar geldt, en de maatregel moet zijn uitgevoerd door een bouw- of installatiebedrijf, dus werk dat je zelf doet levert geen ISDE op. Twee dingen bepalen of je erop kunt rekenen: de bedragen en voorwaarden worden per subsidiejaar vastgesteld, en het jaarbudget is begrensd en kan halverwege het jaar uitgeput raken, dus reken een subsidiebedrag nooit als zekerheid in je begroting en controleer de actuele stand van het budget bij RVO voordat je tekent. Let daarbij op één uitsluiting die veel mensen verrast: een lucht-lucht warmtepomp, in de praktijk een airco die ook verwarmt, valt niet onder de warmtepompsubsidie.

Kosten en ISDEIsolatieFeitenlogboek

Zie ook: Meldcode en ISDE-apparatenlijst, Nationaal Warmtefonds en de Energiebespaarlening, Lucht-lucht warmtepomp, Zonneboiler, Erkende installateur en InstallQ

Ook gezocht als: ISDE-subsidie, investeringssubsidie duurzame energie, subsidie warmtepomp, subsidie isolatie, ISDE aanvragen

Meldcode en ISDE-apparatenlijst

De meldcode is het nummer waarmee een specifiek type warmtepomp of zonneboiler op de apparatenlijst van RVO staat, en voor die maatregelen geldt dat alleen een toestel dat met zijn meldcode op die lijst staat voor ISDE-subsidie in aanmerking komt.

De lijst wordt per subsidiejaar samengesteld en gaat over exacte typeaanduidingen en niet over merken: twee toestellen die op elkaar lijken kunnen verschillend uitpakken, en een apparaat dat vorig jaar op de lijst stond hoeft er dit jaar niet op te staan. Vraag de meldcode daarom op voordat je tekent en zoek hem zelf op bij RVO, want een technisch prima toestel dat niet op de lijst staat levert geen subsidie op, en dat merk je pas als het al hangt. De code bepaalt ook waarmee gerekend wordt, omdat RVO er de toesteleigenschappen aan koppelt waarop het subsidiebedrag wordt gebaseerd, bij een warmtepomp het thermisch vermogen. Laat de meldcode in de offerte opnemen en bewaar hem bij de factuur, want je hebt beide nodig bij de aanvraag.

Kosten en ISDEInstallateur zelf controleren

Zie ook: ISDE, Erkende installateur en InstallQ, Offerte, meerwerk en opleverdossier

Ook gezocht als: apparatenlijst, meldcodelijst, ISDE-apparatenlijst, meldcode warmtepomp, RVO-lijst

Nationaal Warmtefonds en de Energiebespaarlening

Het Nationaal Warmtefonds is het door de Rijksoverheid opgezette fonds dat met de Energiebespaarlening geld uitleent aan woningeigenaren en VvE’s voor energiebesparende maatregelen aan de eigen woning.

Het geld is geoormerkt: je leent voor maatregelen van de lijst van het fonds en de uitbetaling loopt via facturen, zodat het bedrag niet vrij besteedbaar is. De voorwaarden verschillen per situatie, met een aparte regeling voor VvE’s en afwijkende voorwaarden voor lagere inkomens, en de rentetarieven worden periodiek bijgesteld, dus haal ze bij het Warmtefonds zelf op in plaats van uit een folder van een installateur. Weeg mee wat lenen wel en niet doet: het verschuift het moment waarop je betaalt en verlaagt de kosten van een maatregel niet, dus een maatregel die zichzelf niet terugverdient, doet dat met een lening er nog steeds niet. Leg de lening daarom naast de ruimte die je hypotheek biedt en naast eigen geld, en vergelijk op de totale kosten over de looptijd in plaats van op de maandlast.

IsolatieKosten en ISDE

Zie ook: ISDE, Verduurzamingsruimte in de hypotheek, VvE en het meerjarenonderhoudsplan, Energielabel

Ook gezocht als: Energiebespaarlening, Warmtefonds, duurzaamheidslening, VvE Energiebespaarlening, lenen voor verduurzaming

Energiebelasting

De energiebelasting is de rijksbelasting die per verbruikte kubieke meter aardgas en per verbruikt kilowattuur elektriciteit wordt geheven en die je energieleverancier via je energierekening bij je incasseert en namens jou afdraagt.

Omdat de heffing per eenheid verbruik gaat, bespaar je met elke niet verbruikte kubieke meter en elk niet verbruikt kilowattuur ook de belasting daarover: de opbrengst van een isolatiemaatregel is daardoor groter dan het kale leveringstarief doet vermoeden. De tarieven worden jaarlijks vastgesteld en verschillen per energiedrager en per verbruiksschijf, en juist de verhouding tussen het tarief op gas en dat op stroom bepaalt of het financieel uitpakt om van gas naar een warmtepomp over te stappen. Die verhouding is een politieke keuze en geen natuurwet, dus een berekening die vandaag klopt kan met een nieuw Belastingplan verschuiven; controleer de actuele tarieven bij de Belastingdienst voordat je een businesscase vastlegt. Op oudere jaarnota’s staat de opslag duurzame energie nog als aparte regel, die inmiddels in de energiebelasting is opgenomen.

BespaartipsZo besparen we

Zie ook: Vermindering energiebelasting, Opbouw van de energierekening, Leveringstarief en vaste leveringskosten, Salderingsregeling

Ook gezocht als: belasting op gas, belasting op stroom, opslag duurzame energie, ODE, energiebelasting tarief

Vermindering energiebelasting

De vermindering energiebelasting is een vast bedrag per elektriciteitsaansluiting met verblijfsfunctie per jaar dat je leverancier in mindering brengt op de energiebelasting die je betaalt, ongeacht hoeveel je hebt verbruikt.

Het is een korting per aansluiting en niet per kilowattuur, dus zuiniger stoken verlaagt hem niet, en een tweede aansluiting op hetzelfde perceel levert hem alleen nog een keer op als die aansluiting zelf een verblijfsfunctie heeft. Daardoor kan het belastingdeel van je rekening bij een heel laag netto verbruik op nul of daaronder uitkomen, en dat verklaart waarom huishoudens met veel zonnepanelen soms geld terugkrijgen op de jaarafrekening in plaats van bij te betalen. Het bedrag wordt jaarlijks vastgesteld en staat als aparte regel op je jaarnota, dus zoek het daar op in plaats van in de besparingsbelofte van een verkoper. Bij het vergelijken van maatregelen telt deze korting niet mee, omdat geen enkele maatregel hem verandert.

ZonnepanelenBespaartips

Zie ook: Energiebelasting, Opbouw van de energierekening, Salderingsregeling, Terugleveren

Ook gezocht als: heffingskorting energiebelasting, belastingvermindering, teruggave energiebelasting, vaste korting energiebelasting

Leveringstarief en vaste leveringskosten

Het leveringstarief is de prijs per kubieke meter gas of per kilowattuur elektriciteit die je met je energieleverancier bent overeengekomen, en de vaste leveringskosten zijn het bedrag dat diezelfde leverancier periodiek in rekening brengt ongeacht je verbruik.

Dit is het enige deel van je energierekening dat je met een overstap verandert: de netbeheerkosten en de energiebelasting liggen vast, bij welke leverancier je ook koopt. Het contracttype bepaalt hoe het tarief zich gedraagt, want een vast contract zet het leveringstarief voor de looptijd vast, een variabel contract stelt het periodiek bij en een dynamisch contract volgt de marktprijs, voor stroom per uur en voor gas per dag. Vergelijk nooit op de prijs per eenheid alleen: een laag tarief met hoge vaste leveringskosten pakt slecht uit voor wie weinig verbruikt, en precies andersom voor een groot huishouden. Op je jaarnota en op het tarievenblad bij je contract staan beide bedragen apart, en dat is waar je jouw werkelijke prijs ziet in plaats van een aanbieding.

BespaartipsZo besparen we

Zie ook: Opbouw van de energierekening, Netbeheerkosten en vastrecht, Energiebelasting, Dynamisch energiecontract

Ook gezocht als: kale leveringstarief, vaste leveringskosten, vastrecht leverancier, kWh-prijs, gasprijs per m3

Opbouw van de energierekening

Een Nederlandse energierekening bestaat uit de levering (je verbruik maal het leveringstarief, plus vaste leveringskosten), de energiebelasting over datzelfde verbruik, de gereguleerde netbeheerkosten voor transport en aansluiting en de btw over het geheel, waarna de vermindering energiebelasting per aansluiting eraf gaat.

De opbouw bepaalt wat een besparingsmaatregel überhaupt kan raken: levering en energiebelasting bewegen mee met je verbruik, de netbeheerkosten en de vaste leveringskosten doen dat niet, al gaan de netbeheerkosten wel omhoog als je je aansluiting laat verzwaren voor bijvoorbeeld een laadpaal of een warmtepomp. Daarom klopt een belofte in de vorm van een percentage van je energierekening bijna nooit, want een maatregel die je gasverbruik fors verlaagt, verlaagt je rekening niet in dezelfde verhouding. Het termijnbedrag dat maandelijks wordt afgeschreven is bovendien een voorschot en geen prijs, dus reken met de jaarafrekening als je wilt weten wat je werkelijk kwijt bent. Pak die jaarnota erbij voordat je maatregelen vergelijkt en kijk apart naar het verbruiksafhankelijke deel, want dat is het enige waarop een maatregel aangrijpt.

BespaartipsZo besparen we

Zie ook: Leveringstarief en vaste leveringskosten, Energiebelasting, Vermindering energiebelasting, Netbeheerkosten en vastrecht, Capaciteitstarief

Ook gezocht als: jaarnota, jaarafrekening, termijnbedrag, energierekening, voorschotbedrag

0%-btw op zonnepanelen

Het nultarief voor btw op zonnepanelen houdt in dat over de levering en installatie van zonnepanelen op of bij een woning geen omzetbelasting wordt gerekend, zodat een particuliere koper de btw niet meer hoeft voor te schieten en terug te vragen.

Vóór het nultarief meldde een woningeigenaar zich als btw-ondernemer aan om de btw op de installatie terug te vragen, met aangifte en administratie als gevolg; met het nultarief staat er geen btw op de factuur en vervalt die hele route. De regeling gaat over zonnepanelen op of bij een woning en niet vanzelf over alles wat een installateur in dezelfde offerte zet, want dakwerk, een thuisbatterij of een laadpaal kunnen een ander tarief kennen. Vraag daarom om een offerte die per regel het gehanteerde btw-tarief noemt, zodat je twee aanbiedingen op hetzelfde bedrag vergelijkt. De fiscale behandeling kan wijzigen en kent uitzonderingen, dus controleer de actuele regels bij de Belastingdienst voordat je op het tarief rekent.

ZonnepanelenThuisbatterij

Zie ook: Wp en kWp, Zelfconsumptie, Thuisbatterij, Salderingsregeling

Ook gezocht als: nultarief btw zonnepanelen, btw terugvragen zonnepanelen, 0% btw, btw-teruggaaf zonnepanelen

Energielabel

Het energielabel van een woning is de wettelijk voorgeschreven classificatie van de energieprestatie van het gebouw, vastgesteld door een vakbekwaam EP-adviseur die werkt vanuit een daarvoor gecertificeerd bedrijf, berekend volgens de rekenmethode NTA 8800 en geregistreerd in het landelijke register EP-online.

Het label beoordeelt het gebouw en niet de bewoner: isolatie, glas, installaties en eigen opwekking tellen mee, je stookgedrag niet, dus twee woningen met hetzelfde label kunnen heel verschillende rekeningen opleveren. Je hebt een geregistreerd label nodig bij verkoop en bij verhuur, en het werkt door in het aantal huurpunten van een gereguleerde huurwoning en in de leenruimte die een geldverstrekker biedt. Het label is een momentopname van de opname: een maatregel die je vandaag neemt verandert er niets aan totdat een adviseur opnieuw opneemt en registreert, en een geregistreerd label heeft een beperkte geldigheidsduur die je bij verkoop kunt tegenkomen. Stuur daarom op de maatregel en niet op de letter, want sturen op het label verleidt tot ingrepen die in de rekenmethode goed scoren en je energierekening nauwelijks verlagen.

EnergielabelIsolatie

Zie ook: NTA 8800, Voorlopig en definitief energielabel, EP-adviseur, Woningwaarderingsstelsel en huurpunten, Verduurzamingsruimte in de hypotheek, Schilbenadering

Ook gezocht als: energielabel woning, label A, EP-online, energieprestatie woning, energielabel verplicht

NTA 8800

NTA 8800 is de Nederlandse technische afspraak die vastlegt hoe de energieprestatie van een gebouw wordt berekend, uitgedrukt in het primair fossiel energiegebruik per vierkante meter gebruiksoppervlak per jaar.

De methode rekent met wat een adviseur ter plaatse vaststelt of met documenten kan onderbouwen, en levert naast het primair fossiel energiegebruik ook de energiebehoefte van het gebouw en het aandeel hernieuwbare energie op; dezelfde methode ligt onder de BENG-eisen voor nieuwbouw. Omdat NTA 8800 anders rekent dan de energie-index en de EPC die eraan voorafgingen, zijn labels van vóór en na de overgang niet met elkaar te vergelijken en kan een woning van letter veranderen zonder dat er iets aan is gebeurd. De methode weegt bovendien niet elke maatregel zoals je energierekening dat doet: eigen opwekking en het type installatie tellen zwaar mee, terwijl comfort, zoals een woonkamer zonder koudeval en een vloer die niet koud aanvoelt, geen uitkomst van de methode is. Wie een specifieke letter nodig heeft, laat daarom vooraf doorrekenen welke maatregelen in déze methode het meeste opleveren, want dat is een andere vraag dan welke maatregel het meeste bespaart.

EnergielabelOnze methode

Zie ook: Energielabel, EP-adviseur, Voorlopig en definitief energielabel, Rc-waarde, U-waarde

Ook gezocht als: NTA8800, bepalingsmethode energieprestatie, opnameprotocol, primair fossiel energiegebruik

Voorlopig en definitief energielabel

Het definitieve energielabel is het label dat een vakbekwaam EP-adviseur na opname van de woning volgens NTA 8800 berekent en in EP-online registreert, en het voorlopige energielabel was de indicatie op basis van bouwjaar en woningtype die de overheid vóór de invoering van NTA 8800 verstuurde en die sindsdien niet meer wordt afgegeven.

Alleen het geregistreerde label heeft rechtsgevolg: met een indicatie voldoe je niet bij verkoop of verhuur, en een letter die zonder registratie ergens op een woningsite of in een online tool staat is een schatting die niets met de werkelijkheid te maken hoeft te hebben. Het verschil tussen zo’n schatting en het geregistreerde label kan flink oplopen, omdat een schatting geen weet heeft van de spouwmuurisolatie, het glas of de warmtepomp die jij hebt laten plaatsen. Verzamel daarom je bewijs voordat de adviseur komt: facturen van isolatiewerk, productbladen van glas en ketel, en foto’s van wat inmiddels is dichtgemaakt, want wat niet zichtbaar en niet aantoonbaar is, wordt met conservatieve standaardwaarden ingevuld. Dat is direct geld waard, want dezelfde woning kan met en zonder bewijsstukken op een andere letter uitkomen.

Energielabel

Zie ook: Energielabel, EP-adviseur, NTA 8800

Ook gezocht als: voorlopig energielabel, definitief energielabel, geregistreerd energielabel, energielabel aanvragen

EP-adviseurenergieprestatie-adviseur

Een EP-adviseur is de gediplomeerde energieprestatie-adviseur die een woning opneemt volgens het voorgeschreven opnameprotocol, het energielabel berekent volgens NTA 8800 en het registreert in EP-online, werkzaam vanuit een daarvoor gecertificeerd bedrijf.

De adviseur legt vast wat hij ziet of wat jij kunt aantonen; ontbreekt het bewijs, dan vult de methode een conservatieve standaardwaarde in, en dat pakt vrijwel altijd in je nadeel uit. Vraag vooraf welke documenten hij wil zien en leg ze klaar, want een tweede opname kost opnieuw geld en tijd. Let ook op wat je koopt: een label is een classificatie en geen besparingsplan, en het advies over welke maatregel in jouw woning verstandig is, is een apart product met een eigen prijs. Vraag naar het certificaat van het adviesbedrijf voordat je opdracht geeft, want alleen een label van een gecertificeerd bedrijf komt in EP-online terecht.

EnergielabelIsolatie

Zie ook: Energielabel, NTA 8800, Voorlopig en definitief energielabel, Thermografie

Ook gezocht als: energieadviseur, EPA-adviseur, energielabeladviseur, woningopname

Woningwaarderingsstelsel en huurpunten

Het woningwaarderingsstelsel is het puntensysteem waarmee de maximale wettelijke huurprijs van een gereguleerde huurwoning wordt bepaald, en het energielabel van de woning is een van de onderdelen die daarin punten oplevert of kost.

De punten komen uit de oppervlakte, de voorzieningen, de WOZ-waarde en het energielabel samen, en omdat een beter label meer punten oplevert, heeft een verhuurder een financiële reden om te isoleren. Voor een huurder is dat het aanknopingspunt: je kunt de punten van je woning zelf natellen, de uitkomst naast je huurprijs leggen en met de verhuurder in gesprek over maatregelen, en bij een geschil over huurprijs of punten is de Huurcommissie de aangewezen route. De kern van het probleem blijft dat de verhuurder investeert terwijl de huurder de lagere rekening ziet, wat verklaart waarom er in de praktijk zo weinig gebeurt; wat je zonder toestemming zelf kunt doen, beperkt zich tot maatregelen die je bij vertrek weer meeneemt. De puntentelling en de bijbehorende grenzen worden periodiek gewijzigd, dus reken met de actuele regels van de Rijksoverheid en de Huurcommissie.

Huurwoning verduurzamen

Zie ook: Energielabel, WOZ-waarde

Ook gezocht als: huurpunten, WWS, puntensysteem huurwoning, maximale huurprijs, Huurcommissie

Verduurzamingsruimte in de hypotheek

Verduurzamingsruimte is de extra hypotheekruimte die een geldverstrekker binnen de leennormen mag toekennen wanneer het geleende bedrag aantoonbaar aan energiebesparende maatregelen aan de woning wordt besteed.

De ruimte is voorwaardelijk: het bedrag gaat doorgaans in een bouwdepot waaruit facturen voor de afgesproken maatregelen worden betaald, en de geldverstrekker controleert achteraf waar het geld heen ging. De leennormen worden jaarlijks vastgesteld en kunnen afhangen van het energielabel dat je woning heeft of na de verbouwing krijgt, dus vraag je adviseur welke variant op jouw situatie van toepassing is. Weeg het af tegen rente en looptijd, want extra lenen tegen hypotheekrente is meestal goedkoper dan een consumptief krediet, terwijl je wel een schuld verlengt die aan het huis vastzit; een maatregel die per jaar minder oplevert dan hij aan rente kost, maakt je armer met een beter label. Leg deze route naast de Energiebespaarlening van het Nationaal Warmtefonds, zeker als je hypotheek weinig ruimte heeft.

IsolatieKosten en ISDE

Zie ook: Nationaal Warmtefonds en de Energiebespaarlening, Energielabel, WOZ-waarde

Ook gezocht als: extra lenen voor verduurzaming, bouwdepot, energiebespaarbudget, hypotheek verduurzamen

WOZ-waardewaarde volgens de Wet waardering onroerende zaken

De WOZ-waarde is de waarde die de gemeente jaarlijks aan je woning toekent op grond van de Wet waardering onroerende zaken en die als grondslag dient voor onder meer de onroerendezaakbelasting, het eigenwoningforfait en heffingen van het waterschap.

De gemeente leidt die waarde af uit verkopen van vergelijkbare woningen rond een vaste waardepeildatum die vóór het belastingjaar ligt, waardoor de beschikking altijd achter de markt aan loopt. Dat heeft een kant die verkopers van maatregelen zelden noemen: voor zover de markt een verduurzaming in de prijs verwerkt, werkt die door in de WOZ en dus in de belastingen die erop zijn gebaseerd. Vind je de waarde niet kloppen, dan kun je binnen de op de beschikking vermelde termijn bezwaar maken, en het taxatieverslag met de vergelijkingspanden is bij de gemeente opvraagbaar. Bij gereguleerde huur telt de WOZ-waarde bovendien mee in de puntentelling, waardoor de waarde ook voor huurders gevolgen heeft.

EnergielabelZo besparen we

Zie ook: Woningwaarderingsstelsel en huurpunten, Energielabel, Verduurzamingsruimte in de hypotheek

Ook gezocht als: WOZ, WOZ-beschikking, OZB, waardepeildatum, bezwaar WOZ

Vergunningvrij bouwen

Vergunningvrij bouwen betekent dat een bouwwerk of installatie zonder omgevingsvergunning geplaatst mag worden omdat het aan de landelijke voorwaarden voor vergunningvrije bouwactiviteiten voldoet, en niet dat de technische en burenrechtelijke regels vervallen.

Daar ontstaan de meeste misverstanden: zonnepanelen in het dakvlak en een buitenunit in het achtererfgebied zijn vaak vergunningvrij, terwijl de geluidseis uit het Besluit bouwwerken leefomgeving, de constructieve eisen en het burenrecht onverkort gelden. De voorwaarden zitten in details die je op tekening moet nakijken, zoals de plaats op het perceel, de hoogte en de vraag of de panelen in hetzelfde vlak als het dak liggen. Bij een monument of in een beschermd stadsgezicht vervalt een groot deel van die vrijheid, en gemeenten kunnen in het omgevingsplan aanvullende regels stellen, dus doe de vergunningcheck in het Omgevingsloket voor jouw adres en bewaar het antwoord. Toestemming van je VvE staat hier los van: vergunningvrij zegt niets over wat de splitsingsakte toestaat.

Geluid en plaatsingZonnepanelen

Zie ook: Omgevingsvergunning, Besluit bouwwerken leefomgeving, Gemeentelijk monument en rijksmonument, Beschermd stadsgezicht, Splitsingsakte en het VvE-besluit, Buitenunit en binnenunit

Ook gezocht als: vergunningvrij, zonder vergunning bouwen, Omgevingsloket, vergunningcheck

Omgevingsvergunning

De omgevingsvergunning is de toestemming die je onder de Omgevingswet bij de gemeente aanvraagt voor een activiteit die niet vergunningvrij is, aan te vragen via het landelijke Omgevingsloket.

Onder de Omgevingswet is de bouwactiviteit gesplitst in een technisch deel, dat over de eisen uit het Besluit bouwwerken leefomgeving gaat, en een ruimtelijk deel, dat over de vraag gaat of het bouwwerk in het omgevingsplan past, zodat je er één, allebei of geen van beide nodig kunt hebben. Leges en doorlooptijd verschillen per gemeente en per procedure, en belanghebbenden kunnen bezwaar maken, dus start de aanvraag voordat je materiaal bestelt of een plaatsingsdatum afspreekt. Een buitenunit of dakdoorvoer die achteraf toch vergunningplichtig blijkt, wordt een handhavingszaak waarin je installateur geen partij is. Leg daarom schriftelijk vast wie de aanvraag doet en wie het risico draagt als de gemeente anders beslist dan verwacht.

Geluid en plaatsingAirco

Zie ook: Vergunningvrij bouwen, Besluit bouwwerken leefomgeving, Gemeentelijk monument en rijksmonument, Beschermd stadsgezicht

Ook gezocht als: bouwvergunning, Omgevingswet, vergunning aanvragen, leges gemeente

Besluit bouwwerken leefomgevingBbl

Het Besluit bouwwerken leefomgeving (Bbl) is de landelijke algemene maatregel van bestuur onder de Omgevingswet met de technische eisen aan bouwwerken, van constructie, brandveiligheid en ventilatie tot isolatie en het geluid van installaties.

Het Bbl is sinds de Omgevingswet de opvolger van het Bouwbesluit 2012, dus een offerte of een advies dat nog naar het Bouwbesluit verwijst, verwijst naar regelgeving die is vervangen. De eisen gelden of je nu een vergunning nodig hebt of niet, want vergunningvrij plaatsen ontslaat niemand van het Bbl. De bekendste regel voor dit onderwerp is de geluidsgrens voor buiten opgestelde installaties voor warmte- of koudeopwekking: die mogen op de perceelgrens van een naburige woning in de avond en nacht niet meer dan 40 dB(A) veroorzaken, en dat is de erfgrens en niet een meetpunt vlak bij de unit, waardoor de opstelling en de afstand bepalen of je eraan voldoet. Het besluit kent verschillende niveaus voor nieuwbouw, verbouw en bestaande bouw, zodat de mededeling dat iets aan het Bbl voldoet pas betekenis krijgt als erbij staat welk niveau is aangehouden. Bij isolatie- en ventilatiewerk wordt dat concreet: verbouw je een dak of gevel, dan gelden de verbouwvoorschriften voor dat onderdeel, en de ventilatie hoort mee te veranderen zodra je de woning luchtdichter maakt.

Geluid en plaatsingAirco

Zie ook: Vergunningvrij bouwen, Omgevingsvergunning, Buitenunit en binnenunit, Ventilatiesysteem A, B, C en D, Kierdichting en luchtdichtheid

Ook gezocht als: Bbl, geluidseis warmtepomp, bouwtechnische eisen

VvE en het meerjarenonderhoudsplanvereniging van eigenaars, MJOP

Een vereniging van eigenaars (VvE) is de rechtspersoon waarvan iedere appartementseigenaar in een gesplitst gebouw van rechtswege lid is en die het beheer en onderhoud van de gemeenschappelijke delen regelt, en het meerjarenonderhoudsplan (MJOP) is het onderbouwde plan waarin dat onderhoud en de bijbehorende reservering voor de komende jaren zijn vastgelegd.

Dak, gevel en kozijnen zijn in de meeste gebouwen gemeenschappelijk, waardoor dakisolatie, gevelisolatie en zonnepanelen op het dak geen eigen keuze zijn maar een besluit van de vergadering, terwijl maatregelen binnen je eigen appartement dat meestal wel zijn. Het MJOP is daarbij het instrument dat het verschil maakt, want een maatregel die meelift met onderhoud dat toch al gepland staat deelt de steiger, het dakwerk en de voorbereidingskosten met dat onderhoud, terwijl hetzelfde werk als los project die kosten in zijn eentje draagt, en een geactualiseerd plan laat zien of het reservefonds die uitgave draagt. Zonder gevuld reservefonds en zonder plan is de financiering de eerste horde en niet de techniek, dus begin bij het agenderen van het MJOP en niet bij het opvragen van offertes. VvE’s kunnen voor energiebesparende maatregelen lenen bij het Nationaal Warmtefonds, wat een besluit vaak haalbaarder maakt dan een eenmalige extra bijdrage van alle leden.

Appartement met VvE verduurzamen

Zie ook: Splitsingsakte en het VvE-besluit, Nationaal Warmtefonds en de Energiebespaarlening, Dakisolatie aan de binnenzijde, Vergunningvrij bouwen

Ook gezocht als: VvE, vereniging van eigenaars, MJOP, meerjarenonderhoudsplan, reservefonds

Splitsingsakte en het VvE-besluit

De splitsingsakte is de notariële akte die een gebouw in appartementsrechten verdeelt en vastlegt welke delen gemeenschappelijk zijn en welke privé, en een VvE-besluit is het besluit dat de vergadering van eigenaars daarover neemt met de meerderheid die de akte en het splitsingsreglement voorschrijven.

Lees de akte voordat je een offerte opvraagt, want daar staat wie over het dak, de gevel en de leidingschachten gaat, en dus wie mag beslissen en wie betaalt. Een wijziging aan een gemeenschappelijk deel, zoals panelen op het dak of een buitenunit aan de gevel, vraagt een besluit met de voorgeschreven meerderheid en soms een wijziging van de akte bij de notaris. Instemming van de buren is geen besluit: zonder rechtsgeldig besluit kan de VvE jaren later verwijdering vorderen, en kan een schade- of verzekeringsprobleem bij jou terechtkomen. Weigert de vergadering zonder redelijke grond, dan kan de kantonrechter vervangende machtiging geven, maar dat kost tijd en geld, dus bereid het voorstel voor met een onderbouwing, een offerte en een plek in het meerjarenonderhoudsplan.

Appartement met VvE verduurzamen

Zie ook: VvE en het meerjarenonderhoudsplan, Omgevingsvergunning, Vergunningvrij bouwen, Buitenunit en binnenunit

Ook gezocht als: splitsingsreglement, appartementsrecht, VvE-vergadering, vervangende machtiging, gemeenschappelijke delen

Gemeentelijk monument en rijksmonument

Een rijksmonument is een gebouw dat vanwege nationale cultuurhistorische waarde in het rijksmonumentenregister is opgenomen en een gemeentelijk of provinciaal monument staat om dezelfde reden op een lijst van de gemeente of provincie, waarbij in beide gevallen wijziging van het beschermde deel vergunningplichtig is.

Wat beschermd is, staat in de aanwijzing en betreft vaak de buitenzijde en soms specifieke onderdelen binnen, en dat bepaalt welke maatregelen openstaan: vloerisolatie, kierdichting, achterzetbeglazing en isolatie van binnenuit stuiten doorgaans op minder bezwaar dan buitengevelisolatie of panelen op een dakvlak dat vanaf de straat zichtbaar is. Daarmee duwt de bescherming je richting binnenisolatie, en dat is bouwfysisch juist de lastigste variant, omdat je in een oude, vochtbelaste massieve muur het condensatievlak naar binnen verplaatst; laat die opbouw doorrekenen in plaats van hem te schatten. Begin bij de gemeente of de monumentencommissie voordat je een offerte tekent, want de vergunning bepaalt het ontwerp en niet andersom. Voor monumenten bestaan daarnaast eigen subsidie- en fiscale regelingen met eigen voorwaarden, dus vraag die na bij je gemeente en bij de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed voordat je van de ISDE uitgaat.

Monument verduurzamenIsolatie

Zie ook: Beschermd stadsgezicht, Omgevingsvergunning, Gevelisolatie aan de binnenzijde, Inwendige condensatie, Voorzetraam en achterzetraam, ISDE

Ook gezocht als: rijksmonument, gemeentelijk monument, monumentenvergunning, provinciaal monument, erfgoed

Beschermd stadsgezicht

Een beschermd stads- of dorpsgezicht is een aangewezen gebied waarvan het samenhangende historische karakter wordt beschermd, waarbij de bescherming het straat- en gevelbeeld als geheel betreft en niet per se het afzonderlijke pand.

Je woning hoeft dus geen monument te zijn om met beperkingen te maken te krijgen: in zo’n gebied zijn de vergunningvrije mogelijkheden ingeperkt, vooral aan de straatzijde, en dat treft als eerste zonnepanelen op het voordakvlak en een buitenunit in het zicht. Wat aan het oog onttrokken blijft, blijft meestal wel mogelijk, dus het achterdakvlak, de achtergevel, de vloer en isolatie van binnenuit zijn de richting waarin een plan hier vorm krijgt. De regels zijn gemeentelijk en staan in het omgevingsplan en de welstands- of erfgoednota, waardoor het antwoord in de buurgemeente niets zegt over dat van jou. Vraag je eigen gemeente om een schriftelijk antwoord voordat je tekent, want een installateur die zegt dat het meestal mag, draagt het risico niet.

Monument of beschermd stadsgezichtZonnepanelen

Zie ook: Gemeentelijk monument en rijksmonument, Vergunningvrij bouwen, Omgevingsvergunning, Oriëntatie en azimut

Ook gezocht als: beschermd dorpsgezicht, welstand, erfgoednota, stadsgezicht, omgevingsplan

Erkende installateur en InstallQ

InstallQ beheert de erkenningsregelingen voor installatiebedrijven, en een erkend installateur is een bedrijf dat in het openbare register van InstallQ staat omdat zijn vakbekwaamheid en werkwijze periodiek worden getoetst.

Een erkenning geldt per bedrijf en per regeling, dus de vraag is niet óf een bedrijf erkend is maar waarvoor: vraag welke erkenning het heeft voor precies de installatie die jij laat plaatsen, en zoek het bedrijf zelf op in het register. Een erkenning zegt iets over het bedrijf en niet over de monteur die op de dag zelf komt, en de ISDE stelt geen erkenning als voorwaarde, dus subsidiabel geïnstalleerd en goed geïnstalleerd zijn twee verschillende dingen. Wij publiceren geen lijst met bedrijven en brengen niemand met een installateur in contact: naast het register controleer je zelf de inschrijving bij de Kamer van Koophandel en vraag je de garantievoorwaarden schriftelijk op. Fabrieksgarantie op het toestel en installatiegarantie op het werk zijn daarbij losse toezeggingen, die je allebei op papier wilt hebben voordat je tekent.

Installateur zelf controlerenOnze methode

Zie ook: F-gassencertificering, Offerte, meerwerk en opleverdossier, Meldcode en ISDE-apparatenlijst, ISDE

Ook gezocht als: InstallQ, erkend installateur, Sterkin, erkenningsregeling, vakbekwaam installatiebedrijf

F-gassencertificering

F-gassencertificering is de wettelijk verplichte certificering die een bedrijf en zijn monteurs nodig hebben om te mogen werken aan installaties met gefluoreerde broeikasgassen als koudemiddel, waaronder het koudemiddelcircuit van vrijwel alle airco’s en van warmtepompen die op zo’n gefluoreerd koudemiddel werken.

Bij zo’n installatie mag alleen een gecertificeerd bedrijf het circuit openen, vullen, aftappen en op lekkage controleren, en dat is precies wat er gebeurt bij een split-opstelling, waarbij binnendeel en buitendeel op locatie worden gekoppeld. Een monoblock heeft een gesloten, in de fabriek gevuld circuit, waardoor die handeling bij plaatsing niet nodig is, en dat scheelt in wie het werk op locatie mag uitvoeren. Een warmtepomp met propaan als koudemiddel valt niet onder de F-gassenregels, maar stelt vanwege de brandbaarheid eigen eisen aan vakbekwaamheid en opstelling, dus vraag welke certificering bij jouw toestel hoort. Laat het certificaatnummer in de offerte opnemen en controleer het, want zonder certificering staan je fabrieksgarantie en je verzekering op losse schroeven als er iets misgaat. Een langzaam lekkend circuit merk je zelf niet: het toestel blijft draaien en levert stilletjes minder rendement, en of periodieke lekcontrole voor jouw toestel wettelijk verplicht is hangt af van de hoeveelheid koudemiddel erin, dus vraag je installateur wat in jouw geval geldt.

Installateur zelf controlerenAirco

Zie ook: Koudemiddel en GWP, Monoblock en split, Erkende installateur en InstallQ, Buitenunit en binnenunit, Offerte, meerwerk en opleverdossier

Ook gezocht als: F-gassen, f-gassencertificaat, koudemiddelcertificaat, STEK, lekcontrole koudemiddel

Offerte, meerwerk en opleverdossier

Een offerte is het schriftelijke aanbod waarin staat welk werk voor welke prijs wordt geleverd, meerwerk is werk dat tijdens de uitvoering bijkomt en apart in rekening wordt gebracht, en het opleverdossier is het pakket dat je bij afronding hoort te krijgen: tekeningen, meet- en inregelrapporten, certificaten, garantiebewijzen en handleidingen.

Meerwerk ontstaat waar een offerte een aanname doet in plaats van een maat, dus laat de aannames benoemen: bij een warmtepomp de berekende warmtevraag, de dimensionering en de aanvoertemperatuur waarop is gerekend, bij zonnepanelen de dakconstructie en de kabelweg, bij een laadpaal de staat van de meterkast en de groepenkast. Spreek af dat meerwerk vooraf schriftelijk met prijs wordt bevestigd, anders lees je het pas op de eindfactuur en sta je met de rug tegen de muur. Het opleverdossier is de post die het vaakst ontbreekt en die je later het hardst nodig hebt: zonder inregelrapport kan niemand nagaan of de installatie doet wat is verkocht, zonder meldcode en factuur komt je subsidieaanvraag niet rond, en zonder productbladen mist een EP-adviseur straks het bewijs voor je energielabel. Vergelijk offertes dus op wat ze beloven vast te leggen en niet alleen op het bedrag onderaan.

Installateur zelf controlerenBespaargids

Zie ook: Meldcode en ISDE-apparatenlijst, Erkende installateur en InstallQ, F-gassencertificering, EP-adviseur, Warmtevraag en warmteverlies

Ook gezocht als: meerwerk, opleverdossier, offerte vergelijken, inregelrapport, garantievoorwaarden